درخواست پناهندگی افغان‌ها در اتحادیه اروپا کاهش یافته اما هنوز در صدر جدول هستند

بر اساس داده‌های آژانس پناهندگی اتحادیه اروپا (EUAA) تعداد درخواست‌های پناهندگی در کشورهای اتحادیه اروپا به همراه ناوری و سویس در نیمه نخست سال ۲۰۲۶ به پایین‌ترین سطح خود از سال ۲۰۲۱ تاکنون رسیده است.

در این دوره، حدود ۳۳۲ هزار درخواست پناهندگی ثبت شده است که نشان‌دهنده کاهش ۱۷ درصدی نسبت به مدت مشابه سال قبل است.

گفته شده است این روند نزولی که از اواخر سال ۲۰۲۴ ادامه داشته، ناشی از تغییر در ترکیب ملیت‌های پناهجو و همچنین همکاری‌های اتحادیه اروپا با کشورهای مبدأ و عبوری است.

پناهندگی افغان‌ها ۷ درصد کاهش یافته است

شهروندان افغان در نیمه نخست سال ۲۰۲۶ نیز مانند دوره‌های پیشین، بالاترین تعداد درخواست‌های پناهندگی را در اتحادیه اروپا به همراه ناوری و سویس، به خود اختصاص داده‌اند.

افغان‌ها در مجموع ۳۹ هزار درخواست ثبت کرده‌اند که البته این رقم نسبت به سال گذشته ۷ درصد کاهش داشته است.

آژانس پناهندگی اتحادیه اروپا اشاره کرده است که افزایش درخواست‌های افغان‌ها در اواخر سال ۲۰۲۵، با درخواست مکرر زنان افغان که از قبل در اروپا ساکن بودند، ارتباط داشته است.

در زمینه اعطای پناهندگی و پذیرش وضعیت حفاظتی نیز، داده‌های سال ۲۰۲۵ - که توسط یوروستات گزارش شده - نشان می‌دهد افغان‌ها بیشترین سهم را در دریافت پناهندگی داشته‌اند.

در سال ۲۰۲۵، افغان‌ها با دریافت ۹۸ هزار و ۱۷۵ مورد پناهندگی، ۲۷/۲ درصد از کل افرادی را که در اتحادیه اروپا موفق به کسب پناهندگی شدند را تشکیل داده و در رتبه نخست قرار گرفتند.

در میان کودکان و نوجوانان پناهجوی بدون سرپرست که در سال ۲۰۲۵ موفق به دریافت پناهندگی شدند، افغان‌ها با ۲/۲۷۵ نفر (معادل ۳۲/۳ درصد از کل تصمیمات مثبت برای این گروه) اصلی‌ترین گروه بودند.

در سال ۲۰۲۵ نیز، شهروندان افغانستان با ۲/۶۴۰ نفر (۲۵/۶ درصد از کل افراد اسکان‌داده‌شده) بزرگ‌ترین گروه افراد اسکان‌یافته در اتحادیه اروپا را تشکیل می‌دادند.

صفت‌الله زاهدی آگاه امور مهاجرت در آلمان به بی‌بی‌سی گفته است که «کشورهای اروپایی کنترول مرزهای خارجی خود را تقویت کرده‌اند؛ همکاری با کشورهای مسیر مهاجرت افزایش یافته و از حکومت‌هایی چون ترکیه، بلغاریا و یونان خواسته‌ شده تا مرزهای خود را بیشتر کنترول کنند.»

به گفته آقای زاهدی «سخت‌تر شدن قوانین پناهندگی در اتحادیه اروپا» نیز در کاهش روند پناهجویی تآثیر داشته است.

مقایسه با سایر گروه‌های ملیتی

در کنار مهاجران افغان، درخواست‌های ونزویلایی‌ها نیز با کاهش نزدیک به یک‌سوم به ۳۳ هزار مورد در نیمه اول سال ۲۰۲۶ روبرو بوده که ۹۳ درصد از آن‌ها در اسپانیا ثبت شده است.

درخواست‌های شهروندان بنگله‌دیش با افزایش ۱۳ درصدی به ۲۰ هزار مورد رسید و در زمره بیشترین آمارها قرار گرفته است.

آژانس پناهندگی اتحادیه اروپا گفته است که «تشدید خصومت‌ها در خاورمیانه به افزایش درخواست‌های پناهندگی در اروپا منجر نشده است.»

آژانس مرزبانی اروپا (فرانتکس) گزارش داده است که در هشت ماه نخست سال ۲۰۲۶، حدود ۷۵ هزار ورود غیرقانونی در مرزهای خارجی اروپا ثبت شده که «۳۵ درصد کمتر از مدت مشابه یک سال قبل» است.

مگنوس برونر، کمیشنر مهاجرت اتحادیه اروپا، گفته است که این کاهش مستمر نشان می‌دهد «تغییرات سیاست مهاجرتی اتحادیه اروپا به بار نشسته‌ و نتایج ملموسی به همراه داشته است.»

در نیمه نخست سال ۲۰۲۶، فرانسه با دریافت ۶۹ هزار درخواست بیشترین تعداد را ثبت کرد و پس از آن ایتالیا با ۶۶ هزار و اسپانیا و آلمان هر کدام با ۵۵ هزار درخواست بیشترین متقاضی را داشتند. این چهار کشور روی‌هم‌رفته حدود سه چهارم کل درخواست‌ها را دریافت کردند.

سال ۲۰۲۶، نرخ کلی پذیرش در این منطقه ۳۱ درصد بوده است. با اجرای قوانین جدید از ماه جون، تقاضای شهروندانی که کشورشان از نظر اتحادیه اروپا «امن» تلقی می‌شود یا نرخ قبولی پناهندگی ملیت آن‌ها کمتر از ۲۰ درصد است، در صورت رد درخواست، مشمول رویه‌های سریع‌تری برای اخراج می‌شود. آژانس پناهندگی اتحادیه اروپا اعلام کرد که «نزدیک به ۵۶ درصد از درخواست‌ها در نیمه نخست سال ۲۰۲۶ متعلق به شهروندانی بود که واجد یکی از این معیارها بودند.

انتشار آمارهای پناهندگی در ماه سپتمبر سال ۲۰۲۶ از سوی آژانس پناهندگی اتحادیه اروپا، به این دلیل است که نهادهای اروپایی هر سال گزارش‌های ارزیابی میان‌دوره‌ای خود را برای شش ماه نخست سال منتشر می‌کنند. این گزارش‌ها وضعیت ماه‌های جنوری تا جون را تحلیل می‌کنند، و انتشار آن‌ها به معنای پایان یافتن کل سال نیست؛ هرچند آمار کامل و جامع مربوط به یک سال کامل با کمی فاصله و معمولا در سال بعد از آن نهایی و منتشر می‌شود.