Trung Quốc nói Philippines 'làm màu và nói dối' sau khi bị Bộ trưởng Quốc phòng Teodoro mắng tại diễn đàn quốc tế

Trung Quốc cáo buộc phía Philippines "làm màu và nói dối" sau khi Bộ trưởng Quốc phòng Philippines công khai đọc một mẩu ghi chú trên sân khấu Đối thoại Quốc phòng Seoul hôm thứ Ba 8/9.

"Chúng tôi kêu gọi một số người ở Philippines chấm dứt việc làm màu và nói dối, đồng thời bảo vệ quan hệ Trung Quốc-Philippines cũng như hòa bình và ổn định ở Biển Đông," người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Mao Ninh nói hôm 9/9, nhưng không khẳng định cụ thể tờ ghi chú có phải của quan chức Trung Quốc hay không.

Khi đọc to mẩu ghi chú này, Bộ trưởng Gilberto Teodoro Jr. cho rằng đây là thông điệp từ phía Trung Quốc. Hãng thông tấn Yonhap của Hàn Quốc sau đó dẫn thông tin từ ban tổ chức diễn đàn cho biết mẩu ghi chú này do một tùy viên quân sự tại Đại sứ quán Trung Quốc ở Hàn Quốc gửi đến.

Vụ việc hôm thứ Ba diễn ra trong bối cảnh căng thẳng tiếp tục gia tăng tại Biển Đông và Philippines luôn lựa chọn lập trường cứng rắn để đáp trả hành động của Trung Quốc.

Vào hôm 8/9, trên sân khấu diễn đàn, khi Bộ trưởng Teodoro đang trả lời câu hỏi về việc Trung Quốc thực hiện các biện pháp cưỡng ép vùng xám trên Biển Đông, thì một nhân viên bước lên sân khấu và đưa cho ông một mẩu giấy.

Bộ trưởng Teodoro xem xét mảnh giấy một hồi, rồi nói: "Tôi xin phép đọc nhé."

Ông vừa đọc và vừa phản biện lại từng ý một.

Nội dung của mẩu ghi chú đề cập đến phán quyết năm 2016 của Tòa Trọng tài thường trực về vụ việc Philippines kiện Trung Quốc theo Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển (UNCLOS), trong đó tòa tuyên bố Trung Quốc không có "các quyền lịch sử" dựa trên cái gọi là bản đồ "đường chín đoạn". Tòa cũng bác bỏ khả năng Trung Quốc được hưởng yêu sách vùng biển từ các đảo nhân tạo mà nước này đã xây dựng ở Trường Sa.

Mẩu ghi chú chủ yếu thể hiện lập trường của Trung Quốc về phán quyết năm 2016, rằng đó là phán quyết bất hợp pháp và vì vậy không có hiệu lực.

Bộ trưởng Teodoro đáp trả: "Vậy ý quý vị là thứ mà quý vị đã ký – tức UNCLOS – là vi phạm luật pháp quốc tế sao?"

Và ông đọc tiếp nội dung trong mẩu giấy: "Cái gọi là phán quyết này là bất hợp pháp, vô hiệu và không có giá trị ràng buộc pháp lý," rồi tiếp tục phản hồi: "Đấy là theo quý vị nói thôi – vì quý vị không muốn chịu sự ràng buộc của UNCLOS."

Chốt lại, ông nói: "Xin cảm ơn rất nhiều. Nói bằng tiếng Philippines thì là [đoạn này ông chuyển qua tiếng Philippines]: 'Quý vị hãy cư xử đàng hoàng một chút, hãy biết xấu hổ một chút đi'. Quý vị có thể tự dịch câu đó sang ngôn ngữ của mình."

Phát biểu hôm 9/9, người phát ngôn Mao Ninh từ Bộ Ngoại giao Trung Quốc nói:

"Tôi không rõ chính xác chuyện gì đã xảy ra tại sự kiện, nhưng lập trường của Trung Quốc về cái gọi là 'trọng tài Biển Đông' từ trước đến nay vẫn rất rõ ràng. Philippines đã đơn phương khởi xướng vụ kiện, hành động mà Trung Quốc cho là bóp méo và lạm dụng cơ chế giải quyết tranh chấp theo UNCLOS. Chính phía Philippines mới là bên vi phạm UNCLOS và làm suy yếu tính toàn vẹn cũng như thẩm quyền của công ước này."

Về phía mình, Bộ Ngoại giao Philippines cũng đã lên tiếng. Trợ lý Ngoại trưởng kiêm Người phát ngôn Analyn Ratonel nói tại Manila hôm 9/9: "Chúng tôi tôn trọng tuyên bố và quan điểm của Bộ trưởng Teodoro."